Κυριακή 11 Φεβρουαρίου 2024

 11 Φεβρουαρίου

Διεθνής ημέρα για τις γυναίκες και τα κορίτσια στις Επιστήμες.


11 Φεβρουαρίου 

H σημερινή ημέρα είναι αφιερωμένη διεθνώς σε όλες τις γυναίκες και τα κορίτσια στις Επιστήμες. Για το λόγο αυτό, στο σημερινό άρθρο αποφάσισα να ασχοληθώ με δύο αξιοθαύμαστες γυναίκες των Επιστημών, που εργάστηκαν σε διαφορετικές εποχές αλλά με γνώμονα τη γνώση και την εξέλιξη της επιστήμης τους - τη Μαρί Κιουρί και την Τζένιφερ Ντάουντνα. Δύο γυναίκες που αφιέρωσαν τη ζωή τους στην επιστήμη και άλλαξαν την ανθρωπότητα, η καθεμία σε διαφορετικό χρόνο και από τον τομέα της.

Το παρελθόν - Μαρί Κιουρί

Η Μαρία Σκλοντόβσκα, αργότερα γνωστή ως Μαρί Κιουρί, γεννήθηκε στη Βαρσοβία στις 7 Νοεμβρίου 1867,
εγκαταστάθηκε στο Παρίσι το 1892, όπου το 1895 παντρεύτηκε τον Πιέρ Κιουρί, γνωστό Φυσικό.
Υπήρξε η πρώτη γυναίκα που έγινε καθηγήτρια στο πανεπιστήμιο της Σορβόνης και διακρίθηκε για τα επιτεύγματά της. Ανακάλυψε τη ραδιενέργεια του φθορίου, ταύτισε με το σύζυγό της το πολώνιο και απομόνωσε μαζί με τον Α. Ντεμπιέρν το ράδιο. 
Τιμήθηκε με δύο βραβεία Νόμπελ - Φυσικής το 1903 από κοινού με το σύζυγό της και τον Ανρί Μπεκερέλ, και Χημείας το 1911.

Στη Μαρί Κιουρί ήταν πρόσφατα αφιερωμένο ένα κείμενο που δημοσιεύτηκε στο διαδικτυακό τόπο του Ιδρύματος Ευγενίδη (eef.edu.gr). Η συντάκτρια βιολόγος Μυρτώ Μπότσιου αναφέρει μεταξύ άλλων:

" ...επρόκειτο να μείνει στην ιστορία ως μια γυναίκα με τεράστιο κύρος στον επιστημονικό κόσμο. Παρά τις αντιξοότητες που συνόδευσαν τόσο τις προσπάθειές της να σπουδάσει όσο και την αναγνώρισή της ως ισότιμου μέλους της επιστημονικής κοινότητας, υπήρξε 
η πρώτη γυναίκα που βραβεύτηκε με βραβείο Νόμπελ, 
ο πρώτος άνθρωπος που κέρδισε δύο βραβεία Νόμπελ και 
ο μοναδικός που έχει κερδίσει βραβεία σε δύο διαφορετικά πεδία των φυσικών επιστημών".

Ο Αϊνστάιν είχε πει για την ίδια "Μονάχα μία από τις διασημότητες δεν έχει διαφθείρει η δόξα: τη Μαρί Κιουρί". 

Παρακάτω παραθέτω δύο βιβλία που κυκλοφορούν για τη Μαρί Κιουρί και το έργο της.
Μια βιογραφία από τον Χρήστο Τσάμη  (Εικόνα 1)
και ένα βιβλίο - ντοκουμέντο με παραδόσεις στοιχειωδών μαθημάτων φυσικής, που έκανε η ίδια το 1907 στην κόρη της και στα παιδιά διακεκριμένων συναδέλφων της (Εικόνα 2). Το βιβλίο αυτό μάλιστα περιέχει και τις χειρόγραφες σημειώσεις ενός εκ των μαθητριών της, της Ιζαμπέλ Σαβάν.

 

                                                                                                                

Εικόνα 1: Μαρία Κιουρί: H γυναίκα φαινόμενο  -              Εικόνα 2: Μαρί Κιουρί - Μαθήματα Φυσικής για 
 Χρήστος Τσάμης, Εκδόσεις Λυκόφως                                  τα παιδιά των φίλων μου,  Εκδόσεις Αλεξάνδρεια



Το παρόν και το μέλλον - Τζένιφερ Ντάουντνα

Επιστρέφοντας στο σήμερα σκέφτομαι πόσες ακόμα γυναίκες έχουν βάλει το λιθαράκι τους σε αυτό που ονομάζεται επιστήμη, αλλά και σε ό,τι αυτή επιφέρει (ευθύνη, δικαιώματα).
Σκέφτομαι παράλληλα τα ηθικά διλήμματα που ανακύπτουν από τη χρησιμοποίηση μιας καινοτομίας στις επιστήμες σε λάθος κατεύθυνση.

Έχοντας πρόσφατα διαβάσει το βιβλίο "Ο κώδικας της ζωής" του Γουόλτερ Άιζακσον,  η πρώτη επιστήμονας που ήρθε στο μυαλό μου ήταν η Τζένιφερ Ντάουντνα.
Ο Άιζκασον στο βιβλίο αυτό, περιγράφει την ιστορία της Νομπελίστριας Βιοχημικού και Μοριακής Βιολόγου (και των συναδέλφων της) στην εφεύρεση του CRISPR. Το CRISPR είναι μια επαναστατική τεχνική αναδιοργάνωσης του γονιδιώματος, με σκοπό την βιολογική έρευνα, την ανάπτυξη βιοτεχνολογικών προϊόντων και το κυριότερο την θεραπεία ασθενειών.
Η Ντάουντνα έχει λάβει το Νόμπελ Χημείας 2020 μαζί με την Εμανουέλ Σαρπεντιέ, γι' αυτή τη σημαντική καινοτομία, όπου η επιτροπή των Νόμπελ τιμά το CRISPR εν μέσω μιας πανδημίας ιογενούς λοίμωξης (COVID-19), ως ένα σύστημα καταπολέμησης των ιών που βρέθηκε στη φύση.




Εικόνα 3: 
CRISPR: Clustered Regularly Interspaced Short Palindromic Repeats = Σύμπλεγμα μικρών παλινδρομικών αλληλουχιών τακτικής χωροκατανομής,  
περιοχές δηλ. στο γονιδίωμα όπου εντοπίζονται επαναλαμβανόμενες αλληλουχίες DNA.


Το Νόμπελ Χημείας 2020 και ο Κώδικας της Ζωής

Η Ντάουντνα βοήθησε στην επινόηση του CRISPR, αλλά πρωτοστάτησε και στην ενασχόληση με τα ηθικά ζητήματα που ανέκυψαν μετά την εφεύρεσή του.
Έχει υπάρξει ενεργό μέλος στην ομάδα επιστημόνων που έθεσαν 'κόκκινες γραμμές' για αυτήν την καινοτομία και πώς αυτή δύναται να χρησιμοποιηθεί 
(κόκκινη γραμμή - δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε βλαστικές σειρές δηλ. γεννητικά κύτταρα, καθώς η αναδιοργάνωση του γονιδιώματος θα κληρονομείται και στους απογόνους).

Ως το 2020, από τα 184 βραβευθέντα άτομα με Νόμπελ Χημείας, μόνο πέντε ήταν γυναίκες, με πρώτη την Μαρί Κιουρί.
Στη συνέντευξη τύπου της Ντάουντνα για το Νόμπελ Χημείας, ερωτήσεις σχετικά με το αν η βράβευσή της σηματοδοτούσε μια μεγάλη πρόοδο για το γυναικείο φύλο η ίδια είπε:
"Eίμαι περήφανη για το φύλο μου! Πολλές γυναίκες έχουν την αίσθηση πως ό,τι και αν κάνουν, η δουλειά τους μπορεί να μην αναγνωριστεί όσο θα αναγνωρίζονταν αν ήταν άντρες.
Στα μαθητικά μου χρόνια μου είπαν ούτε μία φορά, ούτε δύο, ότι τα κορίτσια δεν ασχολούνται με τη χημεία, ότι τα κορίτσια δεν ασχολούνται με την επιστήμη. Ευτυχώς τους αγνόησα."

Η συνεργάτιδα της Ντάουντνα, Εμανουέλ Σαρπεντιέ έχει αναφέρει:
"Στο τέλος της ημέρας αυτό που διαρκεί είναι οι ανακαλύψεις. Εμείς είμαστε απλώς περαστικοί σε ένα πλανήτη για ένα σύντομο χρονικό διάστημα. Κάνουμε τη δουλειά και έπειτα φεύγουμε και συνεχίζουν άλλοι..."

Ο Άιζακσον, καθηγητής Ιστορίας που έγραψε το βιβλίο "Ο κώδικας της ζωής",  αναφερόμενος στην ιστορία της Ντάουντνα ήλπιζε να επιτρέψει στους αναγνώστες να πάρουν μια γεύση για το πώς λειτουργεί η επιστήμη αλλά και να μεταφέρει τη σημασία της βασικής επιστήμης, δηλ. των ερευνών που έχουν ως κίνητρο την περιέργεια σχετικά με τα θαύματα της φύσης. Ο ίδιος αναφέρει στον επίλογό του:
"Η φύση χρειάστηκε εκατομμύρια χρόνια για να συνδυάσει 3 δισεκατομμύρια βάσεων DNA με έναν περίπλοκο και περιστασιaκά ατελή τρόπο και να επιτρέψει έτσι όλη τούτη τη θαυμαστή ποικιλία στο είδος μας. 
Είναι σωστό άραγε να πιστεύουμε πως έχουμε το δικαίωμα να τροποποιήσουμε το γονιδίωμα για να εξαλείψουμε ό,τι θεωρούμε ατέλεια; Μήπως θα χάσουμε την ποικιλότητά μας; Την ταπεινότητα και την ενσυναίσθησή μας;

Αν τη χρησιμοποιήσουμε σοφά, η βιοτεχνολογία μπορεί να ενισχύσει την ικανότητά μας να αποκρούουμε τους ιούς, να υπερινικάμε τα γενετικά κουσούρια  και να προστατεύουμε το σώμα και το νου μας. Άλλωστε όλα τα πλάσματα, μικρά ή μεγάλα  χρησιμοποιούν ό,τι τεχνάσματα έχουν για να επιβιώσουν. Το ίδιο πρέπει να κάνουμε και εμείς".
                                                    


Εικόνα 4: O κώδικας της ζωής - Γουόλτερ Άϊζακσον
H βραβευμένη με το Nόμπελ Χημείας 2020 Τζένιφερ Ντάουντνα και το μέλλον της ανθρωπότητας 
Εκδόσεις Κλειδάριθμος



#easy_chemistry_for_you

#chemistry_lab #chemie_lab
#11_2 #women_in_science
#Marie_Kurie #Jeniffer_Doudna













Σάββατο 23 Σεπτεμβρίου 2023



Aurora Borealis: Βόρειο Σέλας 



Με τη ματιά ενός επιστήμονα.

Το Σέλας ετυμολογικά ορίζεται ως η έντονη φεγγοβολή. Κατά την αστρονομία είναι ένα εντυπωσιακό φαινόμενο που παρατηρείται στον ουρανό των πολικών περιοχών.Όταν το φαινόμενο συμβαίνει στο Βόρειο Πόλο λέγεται Βόρειο Σέλας (Aurora Borealis), ενώ όταν παρατηρείται στο νότιο Πόλο λέγεται Νότιο Σέλας (Aurora Australis).

Θεωρία δημιουργίας του φαινομένου

Κατά το παρελθόν παρατηρήθηκε ότι η φωτοβολία της ατμόσφαιρας δεν είναι ομοιογενής, αλλά τα φάσματα του φαινομένου παρουσιάζουν χάσματα (κατά τον Αριστοτέλη). Τα φαινόμενα αυτά που ονομάζονται aurorae, δημιουργούνται από τη σύγκρουση φορτισμένων σωματιδίων, κυρίως ηλεκτρονίων αλλά και πρωτονίων, προερχόμενα από το διάστημα που παγιδεύονται στο μαγνητικό πεδίο της γης.

Η σύγχρονη θεωρία, που αποδείχθηκε και πειραματικά, υποστηρίζει ότι η αιτία είναι ο βομβαρδισμός των υψηλών ατμοσφαιρικών στρωμάτων από ηλεκτρόνια που προέρχονται από τη συνεχή ροή φορτισμένων σωματίων από τον Ήλιο, που ονομάζεται ηλιακός άνεμος ή ηλιακή καταιγίδα.


                                                                                                                                                                                               Ηλιακή καταιγίδα

Ένα σημαντικό μέρος αυτής της ακτινοβολίας εισχωρεί στη γήινη μαγνητόσφαιρα, όπου επιταχύνεται σε μεγάλες ενέργειες από ηλεκτρομαγνητικά πεδία κατά τη διάρκεια μαγνητικών καταιγίδων. Τα ηλεκτρόνια υψηλής ενέργειας φτάνουν μέχρι την ανώτερη ατμόσφαιρα όπου εκεί διεγείρουν άτομα οξυγόνου και αζώτου (που υπάρχουν στην ατμόσφαιρα).


Ηλεκτρόνια που ταξιδεύουν

Η διέγερση επιτελείται με την μετατόπιση ηλεκτρονίων του οξυγόνου και του αζώτου σε ανώτερες στιβάδες, όπου όμως δεν μένουν για πολύ, καθώς όλα τα στοιχεία στη φύση θέλουν να επανέλθουν στις χαμηλότερες και σταθερότερες ενέργειες τους.

Πυρήνας ατόμου (με κόκκινο χρώμα τα ηλεκτρόνια που κινούνται σε τροχιές, τις στιβάδες).


Πώς δημιουργούνται τα φώτα του Βορρά (Northern Lights);

Έτσι η επάνοδός τους σε χαμηλότερες ενεργειακά στιβάδες έχει ως αποτέλεσμα την εκπομπή φωτός. Το χρώμα του φωτός θα εξαρτάται από το είδος του ατόμου που διεγείρεται και από την ενεργειακή διαφορά των ενεργειακών σταθμών και της ηρεμίας των ηλεκτρονίων του ατόμου.

  

                                                      
         
Στιβάδες και ενεργειακές μεταπτώσεις ηλεκτρονίων.                                                             Φάσμα της ακτινοβολίας.





Με τη ματιά ενός λάτρη του φαινομένου.

Το Σέλας είναι ένα από τα πιο εντυπωσιακά φαινόμενα της φύσης.
Μια φωτεινή καταιγίδα σε λευκές, πράσινες, κόκκινες και ροζ αποχρώσεις που μπορείς να δεις ταξιδεύοντας Σεπτέμβριο - Οκτώβριο ή Φεβρουάριο - Μάρτιο σε αντίστοιχες χώρες.

Για το Βόρειο Σέλας (Aurora Borealis) θα πρέπει να ταξιδέψεις είτε στη Νορβηγία, τη Φιλανδία, τη Σουηδία, την Ισλανδία ή την Αλάσκα, ενώ αν θες να παρακολουθήσεις το φαινόμενο στο Νότιο Πόλο (Aurora Australis), τότε θα πρέπει να βρεθείς στην Ανταρκτική...

Όμως δεν μπορεί να προβλέψει κανείς μας πότε θα εμφανιστεί, ούτε πόσο θα διαρκέσει, καθώς η δημιουργία του εξαρτάται από την ηλιακή δραστηριότητα.
Επιπλέον είναι πιο ορατό κατά τη διάρκεια της νύχτας και αν ο καιρός σταθεί σύμμαχός σας, μπορεί να απολαύσετε και εσείς το χορό των χρωμάτων, όπως φαίνεται στην παρακάτω εικόνα!!



Βόρειο Σέλας κάπου στη Νορβηγία.


#easy_chemistry_for_you

#chemistry_lab #chemie_lab
#aurora_borealis #solar_storm
#electrons #color_spectrum
#Norway #Sweden #Finland #Iceland # Alaska #Antarctica







Πέμπτη 10 Αυγούστου 2023

 Αντιηλιακά, Νανοσωματίδια και Χημεία.


🌞Ήλιος, ο θεραπευτής.

Ο ήλιος, μέσω της φωτόσφαιράς του, εκπέμπει ενέργεια με τη μορφή ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας, η οποία παράγεται από τη σύντηξη πυρήνων υδρογόνου (Η2) σε ήλιο (Ηe), με απελευθέρωση ενέργειας. Η έκθεση του ανθρώπου στην ηλιακή ακτινοβολία έχει ωφέλιμες επιδράσεις στην υγεία του:

  1. Ενεργοποιεί την προβιταμίνη D3 και παράγεται η βιταμίνη D3.
  2. Βοηθά στη θεραπεία ορισμένων μορφών φυματίωσης όπως και ορισμένων δερματικών παθήσεων.
  3. Ενεργοποιεί το μηχανισμό σχηματισμού μελανίνης και βοηθά στην απόκτηση μαυρίσματος.
  4. Έχει ευεργετική δράση στο νευρικό σύστημα με ενεργοποίηση βιταμινών, ορμονών και ενζύμων.
  5. Διεγείρει την κυκλοφορία του αίματος, αυξάνει το σχηματισμό αιμοσφαιρίνης και βοηθά στη μείωση της αρτηριακής πίεσης.
  6. Δημιουργεί ευεξία, καλή ψυχική διάθεση και μειώνει την ευπάθεια σε ορισμένες βακτηριακές μολύνσεις.
  7. Είναι πηγή θερμότητας και εκμεταλλεύσιμη πηγή ενέργειας.

🔥'Ηλιος, ο εχθρός.

Εκτός από ωφέλιμες ιδιότητες, όμως, η ακτινοβολία του ήλιου μπορεί να έχει και βλαβερές επιδράσεις. Τα αποτελέσματα  μπορεί να είναι άμεσα και εκδηλώνονται μετά από μερικές ώρες ή μέρες, ή μακροπρόθεσμα και εκδηλώνονται μετά από μακροχρόνια έκθεση στον ήλιο:

  1. Ηλιακό ερύθυμα, το οποίο είναι μικρής διάρκειας και αποτελεί προσωρινή βλάβη της επιδερμίδας και σε περίπτωση που είναι πιο έντονο  ονομάζεται ηλιακό έγκαυμα και επιφέρει πιο έντονα συμπτώματα (πόνο, κνησμό, ρίγη, πυρετό κ.α). Για το έγκαυμα υπεύθυνη είναι η UVB ακτινοβολία και λιγότερο η UVA ακτινοβολία.
  2. Ανάπτυξη καρκίνου του δέρματος όταν η έκθεση στον ήλιο είναι χρόνια. Συνεργατικά στην δημιουργία καρκινωμάτων δρουν και οι UVB αλλά και οι UVA ακτινοβολίες.
  3. Εμφάνιση φωτοτοξικότητας (οφείλεται στη δράση της UVA) ή φωτοαλλεργίας (οφείλεται στην δράση της UVA και / ή την UVB και / ή στην ορατή ακτινοβολία.

Τι  είναι η UVA και η UVB ακτινοβολία;

🌈Η ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία και το φάσμα της.


Η ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία που εκπέμπεται έχει ένα φάσμα που κυμαίνεται από πολύ μικρά μήκη κύματος (ακτίνες γ) μέχρι πολύ μεγάλα (ραδιοκύματα). Το φάσμα της ακτινοβολίας  που φτάνει στην επιφάνεια της γης, αποτελείται από την υπέρυθρη περιοχή (800 - 1400 nm), την ορατή περιοχή (400 - 800 nm) και την υπεριώδη περιοχή (290 - 400 nm), η οποία μας ενδιαφέρει.

Ανάλογα με τα μήκη κύματος, η επίδραση της υπεριώδους ακτινοβολίας είναι διαφορετική. Συγκεκριμένα η υπεριώδης ακτινοβολία διακρίνεται σε UVA, UVB, UVC περιοχές.

  • UVA περιοχή (320 - 400 nm). Είναι χαμηλής ενέργειας ακτινοβολία και διεισδύει βαθιά μέσα στο ανθρώπινο δέρμα και φτάνει μέχρι το χόριο, όπου μπορεί να προκαλέσει βλάβες στους ιστούς του κολλαγόνου. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση της ελαστικότητας και της υφής του δέρματος καθώς και την πρόωρη γήρανση.
  • UVB περιοχή (290 - 320 nm). Μικρότερα μήκη κύματος αλλά υψηλότερης ενέργειας ακτινοβολία. Η ακτινοβολία αυτή σταματά στην επιδερμίδα πριν το χόριο. Είναι υπεύθυνη για την πρόκληση εγκαύματος, αντιδράσεων ερεθισμού και οδηγεί τελικά στο σχηματισμό μελανίνης και στο μαύρισμα.
  • UVC περιοχή (185 - 290 nm). Το χαμηλό μήκος αυτής της ακτινοβολίας αντιστοιχεί σε ακτινοβολία υψηλής ενέργειας, η οποία μπορεί να προκαλέσει χημικές και γενετικές αλλαγές στους ζωντανούς οργανισμούς. Δε συμμετέχει στο σχηματισμό της μελανίνης και συγκρατείται από το στρώμα του όζοντος στη στρατόσφαιρα.


Πώς συσχετίζεται η δράση των αντιηλιακών με τις περιοχές ακτινοβολίας;

🌊Αντιηλιακά προϊόντα και δράσεις τους.

Τα αντιηλιακά προϊόντα είναι παρασκευάσματα που κυκλοφορούν με τη μορφή κρέμας, αλοιφής, γαλακτώματος, αφρών κ.ά και  βασίζουν τη δράση τους στο να εμποδίσουν ή να ελαχιστοποιήσουν τα βλαβερά αποτελέσματα της ηλιακής ακτινοβολίας του περιβάλλοντος που φτάνει στο δέρμα.

Μέσω του αντιηλιακού προϊόντος, η ακτινοβολία του περιβάλλοντος μειώνεται σε ακτινοβολία που διαβιβάζεται στο δέρμα. Οι μηχανισμοί με τους οποίους η ακτινοβολία μειώνεται είναι: α) η απορρόφηση από μόρια αντιηλιακού προϊόντος, β) η ανάκλαση, γ) η σκέδαση που εξαρτάται από τον τύπο του αντιηλιακού παράγοντα.

Υπάρχουν 3 τύποι δράσης των αντιηλιακών: 

  • ουσίες που δρουν με απορρόφηση, και ονομάζονται φίλτρα υπεριώδων ακτίνων UVB (UVB filters), 
  • ουσίες που απορροφούν τόσο την υπεριώδη UVB όσο και την UVA, που ονομάζονται φίλτρα ευρύτερου ηλιακού φάσματος και 
  • οι αντιηλιακές ουσίες που δρουν με ανάκλαση ή σκέδαση της ορατής και υπεριώδους περιοχής UVA, UVB και ονομάζονται φράγματα (UV blockers). Στα τελευταία έρευνες έχουν δείξει ότι δρουν και μέσω της απορρόφησης.


Οι κυριότερες κατηγορίες ουσιών που περιέχονται στα αντιηλιακά είναι τα χημικά και τα φυσικά φίλτρα. Τα χημικά φίλτρα είναι χημικές ουσίες, αρωματικές ενώσεις άχρωμες που φιλτράρουν και απορροφούν την υπεριώδη ακτινοβολία, ενώ τα φυσικά αποτελούνται κυρίως από ορυκτά, όπως οξείδιο του τιτανίου ή οξείδιο του ψευδαργύρου και αντανακλούν όλο το φάσμα της ηλιακής ακτινοβολίας. Βέβαια έχει απαγορευτεί να αναφέρεται ότι προστατεύουν 100% από την ηλιακή ακτινοβολία για να ανανεώνεται η χρήση του αντιηλιακού προϊόντος.

Πώς καθορίζεται η δράση των αντιηλιακών;

⛱SPF Δείκτης και Φωτότυποι.

Ο SPF (Sun Protection Factor, συντελεστής ηλιακής προστασίας) είναι ένας δείκτης προστασίας από τη UVB ακτινοβολία. Το νούμερο που αναγράφεται σημαίνει πόσος περισσότερος χρόνος μεσολαβεί ώστε το προστατευόμενο με αντιηλιακό δέρμα να υποστεί έγκαυμα, σε σύγκριση με το μη προστατευόμενο δέρμα. Όμως ο δείκτης είναι ενδεικτικός και πρακτικά αντιπροσωπεύει ένα συντελεστή που πολλαπλασιάζει τον χρόνο έκθεσης στον ήλιο που απαιτείται για να εμφανιστεί ερύθημα. Το πόσο εύκολα ή πόσο δύσκολα μπορεί να μαυρίζει ή να καίγεται η επιδερμίδα εξαρτάται από τον φωτότυπο του κάθε σώματος.

  • Φωτότυπος Ι: δέρμα που καίγεται και δεν μαυρίζει
  • Φωτοτυπος ΙΙ: καίγεται, αλλά μαυρίζει ελάχιστα
  • Φωτότυπος ΙΙΙ: σπάνια καίγεται, αλλά μαυρίζει εύκολα
  • Φωτότυπος IV: μαυρίζει πάντοτε και πολύ εύκολα, ενώ δεν καίγεται ποτέ
  • Φωτότυπος V: συναντάται σε Ασιάτες
  • Φωτότυπος VI: συναντάται σε νέγρους

Υπάρχουν όμως κίνδυνοι για την υγεία από τη χρήση φυσικών φίλτρων (ΤiΟ2);

🅣🅸🅾🂢 Νανοσωματίδια ΤiO2 και τοξικότητα.

Μετά τον καθορισμό των νανοϋλικών ως υλικών που παρουσιάζουν μια τουλάχιστον από τις διαστάσεις τους να είναι μεταξύ 1 και 100 nm (1 εκατομμυριοστό του μέτρου), τα νανοϋλικά έχουν χρησιμοποιηθεί,  χωρίς όμως να προκαθορισθεί η περαιτέρω μελλοντική εξέλιξη και συμπεριφορά τους. 

Ένα ευρέως διαδεδομένο συστατικό, το διοξείδιο του τιτανίου ΤiO2, χρησιμοποιείται ευρέως στη βιομηχανία. Xρησιμοποιείται ως λευκή χρωστική και ενισχυτικό χρώματος (Ε171 - που μπορεί να περιέχει έως και 55% ποσότητα νανοσωματιδίων) αλλά και ως προστατευτικό UV (μείγμα σωματιδίων ΤiO2 που ορίζονται ως νανοσωματίδια).

Οι ιδιότητες απορρόφησης των ακτίνων UV ενδιαφέρουν τον τομέα καλλυντικών, ενώ το λευκό χρώμα του χρησιμοποιείται σε πολλές εφαρμογές  - από πλαστικά και χρώματα και επεξεργασμένα τρόφιμα, φάρμακα και συμπληρώματα διατροφής.

  • Η Επιστημονική Επιτροπή για την Ασφάλεια των Καταναλωτών έχει εκδώσει προειδοποίηση για τη χρήση του σε προϊόντα και σκόνες που μπορούν να ψεκαστούν, καθώς ενέχει κίνδυνο για το αναπνευστικό σύστημα όταν εισπνέεται με τη μορφή σκόνης, καθώς αφομοιώνεται από τον οργανισμό και μπορεί να προκαλέσει προβλήματα. 
  • H Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων κατέληξε στο ότι "δεν πρέπει να θεωρείται ασφαλές" ως πρόσθετο τροφίμων, καθώς υπάρχει πιθανότητα γονοτοξικότητας (δηλ. βλάβης του κυτταρικού DNA από μια χημική ουσία). 
  • Παρομοίως ο Διεθνής Οργανισμός Έρευνας για τον Καρκίνο το κατέταξε από το 2006! ως "δυνατόν καρκινογενές για τον άνθρωπο". 

Ως προς τη χρήση του σε αντιηλιακά, θεωρείται ότι όταν ενσωματώνεται σε κρέμα δεν εισπνέεται, ούτε καταπίνεται. Όμως η αξιολόγηση της τοξικότητας - γενικά των νανοϋλικών - είναι προς το παρόν δύσκολη, καθώς δεν υπάρχουν μέθοδοι χαρακτηρισμού τους και μελέτες σχετικά με τη μελλοντική εξέλιξη της συμπεριφοράς τους κατά τη διάρκεια του κύκλου της ζωής τους.


#easy_chemistry_for_you

#sun #radiation #ultraviolet #visible #infrared
#sunscreen #UVA_UVB_UVC #filters #chemical #natural #nanofilters #titanium_dioxide 

Παρασκευή 23 Ιουνίου 2023

    Η Χημεία των Πυροτεχνημάτων!



❓Τι εστί πυροτέχνημα;

Το πυροτέχνημα είναι το αντικείμενο που περιέχει μικρή ποσότητα εκρηκτικής ύλης και αφού εκτοξευθεί εκρήγνυται στον αέρα παράγοντας εντυπωσιακή λάμψη και χρώματα.
Μεταφορικά η λέξη "πυροτέχνημα" ορίζεται ως η εντυπωσιακή ενέργεια χωρίς ουσιαστικό περιεχόμενο. 

⏳Τα πρώτα πυροτεχνήματα.

Η γέννηση της πυροτεχνικής ταυτίζεται με την εφεύρεση της πυρίτιδας τον 7ο αιώνα μ.Χ στην Κίνα.
Ο μύθος λέει ότι ένας μάγειρας ανάμιξε νιτρικό κάλιο, θείο και κάρβουνο και έβαλε φωτιά για να ψήσει ένα κοτόπουλο. Με την τοποθέτηση αυτής της σκόνης σε ένα καλάμι μπαμπού και το άναμά της παρατήρησαν την παραγωγή μεγάλης ποσότητας αερίων σε μικρό χρονικό διάστημα και σε περιορισμένο χώρο. Έτσι δημιουργήθηκε η πρώτη κροτίδα. 
Τα πρώτα πυροτεχνήματα βέβαια οι Κινέζοι τα συνέδεσαν με τη θρησκεία τους, καθώς θεωρούσαν ότι με αυτά έδιωχναν τα κακά πνεύματα. 
Κατά τη διάρκεια της δυναστείας Σονγκ, το 1000 μ.Χ, τα πυροτεχνήματα πέρασαν σε μαζική παραγωγή.
Τα πυροτεχνήματα τότε περιορίζονταν σε ρουκέτες, πολύχρωμα καπνογόνα, κροτίδες και φλεγόμενα συντριβάνια που κρεμούσαν από χαρταετούς.
Στα μέσα του 13ου αιώνα, οι Μογγόλοι, μετέφεραν τη γνώση για την κατασκευή της πυρίτιδας και των πυροτεχνημάτων από την Ανατολή στο Δυτικό κόσμο.
Σήμερα με τη χρήση δυνατών εναέριων κρότων μπορεί να προληφθούν καταιγίδες και ακραία καιρικά φαινόμενα σε αεροδρόμια ή φεστιβάλ. 
Πηγή: https://frapress.gr/2016/02/pirotechnimata-pos-archisan-ola/

🎆Πώς προκύπτουν τα χρώματα των πυροτεχνημάτων;

Πυροτεχνική είναι η επιστήμη της χρήσης υλικών που μπορούν να αποσυντίθενται με αυτόνομες εξώθερμες χημικές αντιδράσεις για την παραγωγή θερμότητας, φωτός, φυσικού αερίου, καπνού.
Τα  χρώματα σε κάθε πυροτέχνημα παράγονται από ειδικά χημικά μείγματα και προέρχονται από τις διαφορετικές θερμοκρασίες των ζεστών μετάλλων και από το φως που εκπέμπεται από την καύση των χημικών ενώσεων.

Καθώς καίγονται απορροφάνε την ενέργεια και εκπέμπουν συγκεκριμένο χρώμα φωτός. Το κόκκινο χρώμα προκαλείται από στρόντιο ή λίθιο, το πορτοκαλί από ασβέστιο, το κίτρινο από νάτριο, το ασημί από αλουμίνιο, μαγνήσιο, τιτάνιο.

🆔Ποια στοιχεία θα συναντήσουμε σε ένα πυροτέχνημα;

Κάποια από τα στοιχεία που θα συναντήσουμε σε ένα πυροτέχνημα είναι:

Άνθρακας C: Ο άνθρακας από τα κύρια συστατικά της πυρίτιδας η οποία χρησιμοποιείται ως προωθητικό και παρέχει τα καύσιμα σε ένα πυροτέχνημα.

Ασβέστιο Ca: Τα άλατα του ασβεστίου παράγουν πορτοκαλί πυροτεχνήματα. 

Αλουμίνιο Al: Το αλουμίνιο παράγει ασημένιες και λευκές φλόγες. Είναι κοινό συστατικό των βεγγαλικών.

Βάριο Ba: Το βάριο χρησιμοποιείται για τη δημιουργία πράσινων χρωμάτων.

Θείο S: Το θείο είναι συστατικό της μαύρης πυρίτιδας. Βρίσκεται στο προωθητικό.

Κάλιο K:  Βοηθά στη οξείδωση των μιγμάτων.

Καίσιο Cs: Οι ενώσεις του καισίου παράγουν λουλακί χρώμα.

Λίθιο Li: Το λίθιο προσδίδει κόκκινο χρώμα στα πυροτεχνήματα.

Μαγνήσιο Mg: Το μαγνήσιο χρησιμοποιείται για να προσθέσει λευκούς χρωματισμούς στη λάμψη του πυροτεχνήματος.

Nάτριο Νa: Προσδίδει χρυσή ή κίτρινη απόχρωση στα πυροτεχνήματα.

Οξυγόνο O: Για να λάβει χώρα η καύση απαιτούνται οξειδωτικά μέσα, δηλ. ουσίες που παράγουν οξυγόνο.

Σίδηρος Fe: Χρησιμοποιείται για την παραγωγή σπινθήρων.

Στρόντιο Sr: Τα άλατα του στροντίου προσδίδουν κόκκινο χρώμα στα πυροτεχνήματα.

Τιτάνιο Τi: Το τιτάνιο παράγει ασημένιες σπίθες. 

Χαλκός Cu: Ο χαλκός χρησιμοποιείται για τις μπλε αποχρώσεις.

Ψευδάργυρος Ζn: Ο ψευδάργυρος χρησιμοποιείται για τα εφέ καπνού.


🎆Φαντασμαγορικά, χρωματιστά .... και επικίνδυνα;

Τα πυροτεχνήματα είναι εφάμιλλα με τον εντυπωσιασμό, καθώς όπως είπαμε δημιουργούν μια χρωματική παλέτα στον ουρανό που μπορεί να έχει διάφορες μορφές και σχήματα και ενθουσιάζει, μικρούς και μεγάλους. Γι' αυτό χρησιμοποιούνται για να επιστεγάσουν οποιαδήποτε μορφή εορτασμού καθώς και για αισθητικούς λόγους.

Όμως πρέπει να γίνεται ορθή και προσεκτική χρήση καθώς μπορεί να προκαλέσουν σοβαρά προβλήματα, τόσο σε πτηνά και ζώα, καθώς από το θόρυβο τα τελευταία τρομάζουν και συγχύζονται, όσο και σε ανθρώπους, με αποτέλεσμα σε ορισμένες περιπτώσεις εγκαύματα και πληγές τόσο για αυτούς που επιβλέπουν όσο και για τους περαστικούς.


#easy_chemistry_for_you

#fireworks #colors #phantasmagorical #colourful #

#elements #carbon #calcium #aluminum #barium #sulphur #potassium #cesium #lithium #magnesium #sodium #oxygene #ferrum #strodium #titanium #copper #zinc


Τετάρτη 30 Νοεμβρίου 2022

 Η Χημεία των Χιονονιφάδων.




Πώς σχηματίζονται οι χιονονιφάδες;
Οι χιονονιφάδες απαρτίζονται από κρυστάλλους χιονιού. 
Ένας κρύσταλλος χιονιού αποτελείται από έναν κρύσταλλο πάγου σε μικροσκοπική μορφή, ο οποίος προέκυψε όταν μικρές σταγόνες πάγωσαν στην ατμόσφαιρα (θερμοκρασία αέρα περίπου -5 έως -40 βαθμοί Κελσίου).
Η διαδικασία έχει ως εξής:
Όταν μια σταγόνα πολύ κρύου νερού συμπυκνωθεί γύρω από έναν κόκκο σκόνης ή γύρης, που έχει παρασυρθεί από τον αέρα στην ατμόσφαιρα, δημιουργεί τον κρύσταλλο χιονιού. 
Όσο περισσότεροι υδρατμοί συμπυκνώνονται γύρω του, αυτός βαραίνει και πέφτει και συμπαρασύρει άλλους παγοκρυστάλλους,  αυξάνοντας τη μάζα τους και δημιουργώντας τις νιφάδες χιονιού.

Τι αλληλεπιδράσεις δέχονται για να σχηματιστούν οι νιφάδες χιoνιού;
Στις νιφάδες χιονιού περιέχονται κυρίως μόρια νερού που κρυσταλλώθηκαν, όπως προαναφέραμε παραπάνω. 
Τα μόρια του νερού (Η2Ο) αποτελούνται από υδρογόνο (Η) και οξυγόνο (Ο) και μεταξύ τους σχηματίζονται δεσμοί υδρογόνου. 




Τι είναι οι δεσμοί (ή γέφυρες) υδρογόνου;
Οι δεσμοί (ή γέφυρες) υδρογόνου είναι ένα είδος ελκτικής διαμοριακής* δύναμης, που αναπτύσσεται μεταξύ δύο μερικών ηλεκτρικών φορτίων αντίθετης πολικότητας (δ+ και δ- στην εικόνα παρακάτω).
Αποτελούν τις ισχυρότερες από τις διαμοριακές δυνάμεις, αλλά τις ασθενέστερες σε σύγκριση με της ενδομοριακές* δυνάμεις δηλ. τον ιοντικό (π.χ Να+ Cl-) και τον ομοιοπολικό δεσμό (π.χ H - O -H).
Το ένα μέλος του δεσμού υδρογόνου είναι το υδρογόνο (Η) και το άλλο μπορεί να είναι ένα από τα παρακάτω ισχυρά ηλεκτραρνητικά στοιχεία, άζωτο (Ν), οξυγόνο(Ο) - η περίπτωση που μελετάμε -, φθόριο (F).
Δεσμός υδρογόνου μεταξύ δύο μορίων νερού  


Ο δεσμός υδρογόνου είναι ένα ιδιαίτερο είδος διαμοριακής δύναμης. Συνδέει μόρια, όπως του νερού στον πάγο.
Τα άτομα του υδρογόνου σε ένα μόριο νερού έλκονται από άτομα οξυγόνου γειτονικών μορίων νερού με αποτέλεσμα να δημιουργούνται τρισδιάστατες ενώσεις. Αυτή η έλξη κάνει στερεό το νερό.


*Διαμοριακή δύναμη = ελκτική δύναμη ηλεκτροστατικής φύσης που ασκείται μεταξύ μορίων
*Ενδομοριακή δύναμη = ελκτική δύναμη που συγκρατεί τα άτομα στο εσωτερικό ενός μορίου


Επιστροφή ... στη γη!

Τα σχήματα που θα έχουν οι χιονονιφάδες εξαρτώνται από τη θερμοκρασία του αέρα, την υγρασία του αέρα στην οποία αναπτύχθηκαν, αλλά και την πορεία που ακολουθούν και η οποία επηρρεάζεται από τις συγκρούσεις με άλλους παγοκρυστάλλους!
Με βάση αυτές τις συνθήκες κάθε χιονονιφάδα είναι ξεχωριστή και μοναδική και θεωρείται σπάνιο μία να είναι ίδια με κάποια άλλη.



Χιονονιφάδα δενδρίτης
Χιονονιφάδα αστέρι


Ποιος αποτύπωσε πρώτος τη μορφή των κρυστάλλων χιονιού;

O Wilson Bentley, ένας αγρότης από το Βερμόντ των ΗΠΑ, το 1885 μελέτησε και φωτογράφισε με το μικροσκόπιο του - τοποθετώντας το στη φωτογραφική του μηχανή - κρυστάλλους χιονιού και τράβηξε γύρω στις 5000 φωτογραφίες (βλ. εικόνα παρακάτω).

Είναι εκθαμβωτική η αποτύπωση των κρυστάλλων χιονιού με τα μέσα εκείνης της εποχής και ένας πραγματικός θησαυρός!

Ο ίδιος ο Bentley δήλωσε:
"Κάτω από το μικροσκόπιο, βρήκα ότι οι χιονονιφάδες ήταν θαύματα ομορφιάς. 
Και είναι κρίμα αυτή η ομορφιά να μην φαίνεται και να εκτιμάται από άλλους. 
Κάθε κρύσταλλος ήταν ένα αριστούργημα σχεδίου και κανένα σχέδιο δεν επαναλαμβάνεται. 
Όμως όταν μια νιφάδα λιώσει, αυτό το σχέδιο χάνεται για πάντα...απλά τόση ομορφιά πάει χαμένη, χωρίς να αφήσει το σημάδι της πίσω..."

Φωτογραφίες χιονονιφάδων του Bentley





Wilson "Snowflake" Bentley 1925.






















Πρόσφατες φωτογραφίες 

Ο Καναδός φωτογράφος Don Komarcechka τράβηξε κάποιες φωτογραφίες διαφορετικών χιονονιφάδων και ονόμασε το έργο του 
"Η χιονονιφάδα". 
Σύμφωνα με τον ίδιο χρειάστηκε 2500 ώρες σε διάστημα 5 ετών για το φανταστικό αυτό  αποτέλεσμα, που αποτυπώνεται εξαιρετικά στις παρακάτω φωτογραφίες. 
Μοναδικοί κρύσταλλοι χιονιού, που όταν λιώσουν χάνονται για πάντα....

















#easy_chemistry_for_you
#chemistry_lab #chemie_lab

#hydrogen_bond #water #snowflakes #different_images #real_photos






Σάββατο 1 Οκτωβρίου 2022


Η Χημεία των φύλλων το Φθινόπωρο.









Το χρώμα στα φύλλα

Το χρώμα στα φύλλα οφείλεται σε τρεις χημικές χρωστικές ουσίες:
  1. στη χλωροφύλλη, που δίνει το πράσινο χρώμα
  2. στα καροτενοειδή, που δίνουν αντίστοιχα κίτρινο, πορτοκαλί και καφέ,
  3. και στις ανθοκυανίνες που δίνουν κόκκινο χρώμα.


Χλωροφύλλη
Η Χλωροφύλλη, είναι υπεύθυνη για τη φωτοσύνθεση, δηλ, την μετατροπή του φωτός του ήλιου σε τροφή και  βρίσκεται στους χλωροπλάστες. Προσδίδει το πράσινο χρώμα στα φύλλα.





Καροτενοειδή
Τα καροτενοειδή, τα οποία συνυπάρχουν με την χλωροφύλλη, είναι είδος χρωστικής που ζει στους χλωροπλάστες, παράγεται σε μεγάλες ποσότητες την άνοιξη και το καλοκαίρι με αποτέλεσμα να επικαλύπτει την χλωροφύλλη και προσδίδει το κίτρινο και πορτοκαλί χρώμα στα φύλλα -κίτρινη ξανθοφύλλη και πορτοκαλί καροτίνη -. Σε αυτά οφείλεται και το πορτοκαλί χρώμα των καρότων, το ξανθό του καλαμποκιού.







Ανθοκυανίνες 
Οι ανθοκυανίνες είναι χρωστικές οι οποίες παράγονται σε κάποια φυτά μόνο κατά την έναρξη του φθινοπώρου από σάκχαρα μέσα στα κύτταρα του φυτού. Οι ανθοκυανίνες δίνουν χρώμα και σε φρούτα όπως κεράσια, σταφύλια και άλλα.

















Διαφορετικές αναλογίες των χρωστικών = διαφορετική απόχρωση στα φύλλα
Εδώ θα πρέπει να επισημάνουμε ότι τα δέντρα το φθινόπωρο δεν είναι μόνο κίτρινα και κόκκινα. Υπάρχει μια μεγάλη γκάμα χρωματικών εναλλαγών, βρίσκουμε δηλ. καφέ, χρυσά, χρυσοκίτρινα, μωβ-κόκκινα και άλλα. 

Όμως που οφείλεται αυτή η διαφοροποίηση;

Αυτή η διαφοροποίηση οφείλεται στις διαφορετικές αναλογίες των παραπάνω χρωστικών, δηλ. όση ποσότητα χλωροφύλλης απομένει μαζί με τις αναλογίες των υπολοίπων χρωστικών καθορίζει και το χρώμα του φύλλου. 

Παράδειγμα ένας συνδυασμός χλωροφύλλης και ανθοκυανίνης μπορεί να δώσει το καφέ χρώμα, ενώ τα καροτενοειδή με ανθοκυανίνες δημιουργούν πορτοκαλί χρώμα.


Καφέ χρώμα 
Ειδική περίπτωση αποτελεί το καφέ χρώμα καθώς δηλώνει την αποσύνθεση με την παραγωγή πικρών χημικών ουσιών, τις τανίνες.  




Φυσικά το κρύο, η υγρασία και η συννεφιά επιταχύνουν αυτή τη διαδικασία (το καφέ φύλλωμα) καθώς το φως του ήλιου είναι απαραίτητο για τη φωτοσύνθεση (μετατροπή νερού και διοξειδίου του άνθρακα σε γλυκόζη και οξυγόνο μέσω του φωτός και της χλωροφύλλης).








#easy_chemistry_for_you 

#chemistry_lab #chemie_lab 

#chlorophyll #photosynthesis
#carotenoids #anthocyanins
#green_yellow_red _brown_leaves 
#autumn



Σάββατο 23 Ιουλίου 2022

"Η φωτιά είναι καλός υπηρέτης,
μα πολύ κακός αφέντης"
(Κινέζικη παροιμία)



Η Χημεία της Φωτιάς

Πυρκαγιές 

🌍Ένα επαναλαμβανόμενο φαινόμενο του καλοκαιριού σε όλο τον πλανήτη αλλά και στη χώρα μας, με καταστροφικές συνέπειες για τον άνθρωπο, τα οικοσυστήματα, το περιβάλλον και το κλίμα, είναι οι πυρκαγιές. Όλοι έχουμε αναρωτηθεί πώς προκαλούνται, όμως δεν γνωρίζουμε όλοι ποια είναι η χημική διαδικασία που διενεργείται.

Τα αίτια που προκαλούν αρχικά τις πυρκαγιές μπορεί να είναι φυσικά ή ανθρωπογενή.

🌲Φυσικά αίτια

  • Κεραυνοί
  • Έκρηξη ηφαιστείου
  • Αυτοανάφλεξη σε περιόδους μεγάλης ξηρασίας
  • Σπίθες από πτώση βράχων
👫Ανθρωπογενή αίτια

  • Απόρριψη αναμμένων τσιγάρων 
  • Απόρριψη σκουπιδιών
  • Εμπρησμοί!!
  • Δραστηριότητες εξοχικών κατοικιών
  • Γεωργικές δραστηριότητες
Ένας ακόμη παράγοντας φυσικά είναι η κλιματική αλλαγή που επιφέρει μεγαλύτερες περιόδους ξηρασίας, παρατεταμένες περιόδους υψηλών θερμοκρασιών και ακραία καιρικά φαινόμενα.



Σύνθεση φωτιάς

🔥Η φωτιά (που βλέπουμε) είναι το αποτέλεσμα μιας αντίδρασης που στη χημεία ονομάζεται καύση. Για να δημιουργηθεί πρέπει να υπάρχουν τρία πράγματα: καύσιμο, οξυγόνο και ενέργεια. Όταν η καύση φτάσει στο λεγόμενο σημείο ανάφλεξης τότε παράγονται φλόγες, οι οποίες αποτελούνται από οξυγόνο, άζωτο και κυρίως από διοξείδιο του άνθρακα.

Από που προέρχεται όμως η ενέργεια, που είναι ένα από τα απαιτούμενα συστατικά για να δημιουργηθεί η φωτιά;


Μεταβολή ενέργειας κατά τις χημικές μεταβολές

☝Κάθε ουσία, εκτός από τα άτομα, τα μόρια ή τα ιόντα, κουβαλά ενέργεια, τη χημική ενέργεια, η οποία οφείλεται στις δυνάμεις του δεσμού (που συγκρατούν τα άτομα στο μόριο), στις έλξεις των μορίων και των υποατομικών σωματιδίων, στην κίνηση των ατόμων, μορίων, ηλεκτρονίων. Η χημική ενέργεια είναι κρυμμένη μορφή ενέργειας. 

Κατά τις χημικές αντιδράσεις, κατά τις μετατροπές δηλ. χημικών ουσιών σε άλλες, μεταβάλλεται η χημική ενέργεια του συστήματος. Αποτέλεσμα είναι να ελευθερώνεται (στο περιβάλλον) ή να απορροφάται (από το περιβάλλον) ενέργεια ίση με τη διαφορά των χημικών ενεργειών των αρχικών και τελικών ουσιών (αρχή διατήρησης της ενέργειας).  Ο κλάδος της Χημείας που μελετά τις ενεργειακές μεταβολές που συνοδεύουν μία χημική αντίδραση ονομάζεται χημική θερμοδυναμική.

Η χημική ενέργεια που εκλύεται ή απορροφάται σε μια χημική αντίδραση μπορεί να πάρει διάφορες μορφές:

  • θερμική ενέργεια (θερμότητα) - ο κλάδος της χημείας που μελετά τις μετατροπές της χημικής ενέργειας σε θερμική ενέργεια (θερμότητα) ονομάζεται θερμοχημεία


Καύση μεθανίου

  • ηλεκτρική ενέργεια (ηλεκτρισμός) -  ο κλάδος της Χημείας που μελετά τις μετατροπές της χημικής ενέργειας σε ηλεκτρική ενέργεια ονομάζεται ηλεκτροχημεία, 
Μπαταρία από λεμόνι

  • φωτεινή ενέργεια (φως) - ο κλάδος αυτός που μελετά τις μετατροπές της χημικής ενέργειας  σε φωτεινή ενέργεια ονομάζεται φωτοχημεία. 

Βιοφωτισμός πυγολαμπίδας


Ενδόθερμες  - εξώθερμες αντιδράσεις

🅔Οι αντιδράσεις που απορροφούν ενέργεια υπό μορφή θερμότητας από το περιβάλλον ονομάζονται ενδόθερμες. Παραδείγματα τέτοιων αντιδράσεων είναι:

  • η διάλυση αλατιού σε νερό, 
  • η εξάτμιση νερού, 
  • η φωτοσύνθεση, 
  • το ψήσιμο ψωμιού, 
  • το τηγάνισμα αυγού.

Όλες οι αντιδράσεις που ελευθερώνουν ενέργεια υπό μορφή θερμότητας στο περιβάλλον ονομάζονται εξώθερμες. Παραδείγματα τέτοιων αντιδράσεων είναι:

  • η αντίδραση νερού και οξέος, 
  • το σκούριασμα, 
  • η μετατροπή νερού σε πάγο, 
  • η πυρηνική σχάση,
  • η πυρκαγιά!
https://www.greelane.com/ 
https://www.greelane.com/







Συνοψίζοντας 

💭Με βάση όλα τα παραπάνω γίνεται αντιληπτό ότι η ενέργεια είναι απαραίτητη προϋπόθεση μαζί με άλλες προϋποθέσεις, για να λάβει χώρα μια χημική μεταβολή.
Αν η χημική μεταβολή συνοδεύει μια χημική αντίδραση, η οποία εκλύει θερμότητα στο περιβάλλον, τότε μιλάμε για μια εξώθερμη αντίδραση, όπως είναι η καύση. 
Η καύση για να πραγματοποιηθεί απαιτείται καύσιμο, οξυγόνο και ενέργεια και όταν συνοδεύεται από φλόγα και θερμότητα είναι η γνωστή σε όλους μας φωτιά.

#easy_chemistry_for_you
#chemistry_lab #chemie #chemical_energy #reactions #endothermic #exothermic #combustion #fire








 11 Φεβρουαρίου Διεθνής ημέρα για τις γυναίκες και τα κορίτσια στις Επιστήμες. 1 1 Φεβρουαρίου  H σημερινή ημέρα είναι αφιερωμένη διεθνώς σε...